Van Gogh was gefascineerd door het intense licht van Zuid-Frankrijk. In Arles vond hij de kleur die hij zocht. Zo schreef hij aan zijn broer Theo: ‘Een zon, een licht dat ik, bij gebrek aan beter, alleen maar geel kan noemen – bleekzwavelgeel, bleekcitroengeel, goud. Wat is geel toch mooi!’
Dankzij de ontdekking van nieuwe pigmenten konden Van Gogh en zijn tijdgenoten geel met een ongekende intensiteit gebruiken. Hun schilderijen gingen haast letterlijk stralen.
Tijdgenoten van Van Gogh
De tentoonstelling brengt ongeveer vijftig kunstwerken en objecten samen uit de periode van circa 1850 tot 1915. Naast Van Gogh is er werk te zien van meer dan vijftien andere kunstenaars en geestverwanten, onder wie Marc Chagall, Wassily Kandinsky, Hilma af Klint, Edouard Manet en William Turner.
Aan de hand van verschillende thema’s toont Geel. Meer dan Van Goghs lievelingskleur hoe kunstenaars betekenis gaven aan de kleur geel. Zo is het van oudsher dé kleur van de zon, maar kreeg geel los van de zichtbare werkelijkheid uiteenlopende betekenissen. Bij Kandinsky heeft geel een muzikaal, energiek, bijna opdringerig karakter; bij Af Klint staat de kleur voor innerlijke groei.
Literatuur en mode
Ook buiten de schilderkunst kreeg de kleur rond 1900 een uitgesproken betekenis. In literatuur en mode groeide geel uit tot symbool van moderniteit en onafhankelijkheid, maar het riep ook controverse op. Dat is zichtbaar in onder meer de opvallende, gele boekomslagen van het avant-gardetijdschrift The Yellow Book, ontworpen door Aubrey Beardsley.
Olafur Eliasson
Speciaal voor de tentoonstelling Geel. Meer dan Van Goghs lievelingskleur creëerde kunstenaar Olafur Eliasson (1967) een lichtinstallatie. ‘Ik zie rood, ik zie blauw, maar ik ervaar geel’, zo omschrijft Eliasson zijn beleving van de kleur, die volgens hem uitnodigt om verder te kijken dan de realiteit en het waarneembare.
Samenwerkingen
Voor de tentoonstelling slaat het Van Gogh Museum de handen ineen met uiteenlopende partners, onder wie studenten van het Conservatorium Amsterdam. Zij maakten eigentijdse composities geïnspireerd op werken uit de tentoonstelling.
Geurexperts van Robertet uit Grasse ontwikkelden drie geuren die de ervaring verrijken, zoals Summer Sun, een zonnige explosie van citrus. Ontwerpbureau Raw Color verzorgde het tentoonstellingsontwerp.
In samenwerking met Michiel van de Weerthof, bekend van de podcast GEEL, is voor de tentoonstelling een extra Nederlandstalige audiotour gemaakt.
Publicatie
Bij de tentoonstelling verschijnt een verrassende en rijk geïllustreerde publicatie waarin een breed scala aan thema’s rond de kleur geel wordt behandeld. Het knalgele boekje zit in een cassette met zes losse, decoratieve kunstkaarten.