Bernards grootmoeder, 1887

Emile Bernard (1868-1941)

  • Olieverf op doek, 53 x 64 cm
  • Van Gogh Museum, Amsterdam
    (Vincent van Gogh Stichting)

Mevrouw Bodin-Lallement, de grootmoeder van Emile Bernard, speelde een belangrijke rol in diens leven. In tegenstelling tot zijn ouders steunde ze haar kleinzoon in zijn artistieke aspiraties. De oude dame is regelmatig te vinden in Bernards werk. Hier schilderde hij haar portret op een manier die doet denken aan een Japanse prent, met een compositie van duidelijke contouren en kleurvlakken. Bernard was geboeid geraakt door de Japanse prentkunst onder invloed van zijn vriend Van Gogh.

Meer informatie over "Bernards grootmoeder"

Cloisonnisme

Bernard kwam in 1884 naar Parijs, waar hij in de leer ging bij Fernand Cormon. Daar ontmoette hij Henri de Toulouse-Lautrec en Louis Anquetin. Aanvankelijk werkte Bernard in de pointillistische stijl van George Seurat, maar door zijn belangstelling voor Japanse prenten ontwikkelde hij een stijl die ‘Cloisonnisme’ wordt genoemd. Deze term is ontleend aan middeleeuws emailwerk, waarbij gesmolten gekleurd glas tussen metalen schotjes is gegoten.
Gekleurde vlakken en duidelijke contouren zijn kenmerkend voor het werk dat, behalve Bernard, ook Van Gogh en Gauguin in de late jaren 1880 maakten. Daarin waren het traditionele perspectief en de ruimtelijke modellering vervangen door decoratieve composities, die doen denken aan glas-in-loodramen.

Inspiratie

Omgekeerd inspireerde Bernards grootmoeder Van Gogh bij het schilderen van zijn Kop van een oude Arlésiènne. Van Gogh was erg gesteld op dit schilderij van Bernard, dat hij met zijn jonge collega had geruild tegen een van zijn eigen zelfportretten. In een van zijn brieven vergelijkt hij het zelfs met de portretten van Rembrandt. Ook hing het schilderij op de expositie die Van Gogh in 1887 organiseerde in het Restaurant du Chalet aan de Boulevard de Clichy. Naast Bernard en Van Gogh zelf namen onder meer Paul Gauguin, Henri de Toulouse-Lautrec en Louis Anquetin aan de expositie deel.
Met deze ‘Impressionnistes du Petit Boulevard’ onderscheidde Van Gogh zich van de ‘Impressionnistes du Grand Boulevard’, kunstenaars als Monet, Sisley, Degas en Renoir. Het werk van deze laatste impressionisten werd getoond bij de kunsthandel op de Boulevard Montmartre, waar Vincents broer Theo werkte.

Copyright 2005-2014 - Van Gogh Museum | Colofon | Disclaimer | Links