Kweeperen, citroenen, peren en druiven, 1887

Vincent van Gogh (1853-1890)

  • Olieverf op doek, 48.5 X 65 cm
  • Van Gogh Museum, Amsterdam
    (Vincent van Gogh Stichting)
  • F 383

In 1887 schilderde Van Gogh dit bijzondere stilleven met fruit. Het ging hem echter niet zozeer om de afgebeelde vruchten, maar eerder om een kleurstudie, hier van diverse tonen van één kleur: geel. De compositie is opgebouwd uit verwante tinten oker, geel en bruin, slechts hier en daar aangevuld met wat roze, rood, groen en een beetje blauw. Zelfs de lijst is met geel en oker beschilderd. Van Gogh droeg het lichtgekleurde, impressionistische werk op aan zijn broer Theo, die hem met de moderne schilderkunst in aanraking had gebracht.

Beschilderde lijsten


De lijst is niet altijd helemaal geel geweest, aanvankelijk had hij een rode binnenrand. Resten rode verf zijn nog op enkele plaatsen te zien. Later heeft de schilder blijkbaar besloten dat ook de lijst in de gele harmonie moest worden opgenomen. Dit is de enige originele, beschilderde lijst van Van Gogh die behouden is gebleven. Andere lijsten zijn later vervangen, aangepast aan de smaak van de tijd.
Beschilderde lijsten waren in die tijd ook populair bij pointillisten als Paul Signac en Georges Seurat, die Van Gogh erg bewonderde.

Meer informatie over "Kweeperen, citroenen, peren en druiven"

Wolbolletjes

Voor zijn kleurstudies maakte Van Gogh gebruik van een speciaal hulpmiddel: een doosje met bolletjes wol. Dit doosje - bewaard gebleven in het Van Gogh Museum - bevat bolletjes met draden van verschillende kleuren of juist van diverse tinten van één kleur. De schilder hield de bolletjes naast elkaar of wond draden van verschillende kleuren om elkaar heen, om het effect te zien van verschillende kleurencombinaties.
Sommige bolletjes werden blijkbaar voor een specifiek schilderij gebruikt; één bolletje laat precies dezelfde combinatie van gelen en okers zien als het Stilleven met kweeperen en citroenen.


Stillevens als kleurstudies

In zijn Parijse tijd maakte Van Gogh veel stillevens, om - zich baserend op wetenschappelijke theorieën - de effecten van kleuren in diverse combinaties te bestuderen. Hij experimenteerde met contrasterende kleurenparen, zoals blauw en oranje, rood en groen of geel en paars.
Eerst ontstond een reeks bloemstillevens, waarin getemperde tinten steeds vaker vervangen werden door heldere ongemengde kleuren. Daarna schilderde Van Gogh uiteenlopende onderwerpen als boeken, vruchten, planten, schaaldieren en glaswerk, op het doek gezet in felle kleuren en losse penseelstreken.

Copyright 2005-2014 - Van Gogh Museum | Colofon | Disclaimer | Links